این آزمایش با وارد کردن کاتتر یا زیر بیهوشی انجام میشود و نیاز به آمادگی و مراقبت پس از آن دارد.
نشانههای گوارشی بالا — سوزش سر دل، نفخ، احساس پُری، بیاشتهایی — تقریباً همیشه علت خوشخیم دارند. آندوسکوپی وقتی مطرح میشود که این نشانهها ادامه دارند، به درمان معمول جواب نمیدهند، یا با کاهش وزن و کمخونی همراهاند.
نمودار: دکتر سرطان
نوشتنش به معنای شک به سرطان نیست
آندوسکوپی راه استاندارد بررسی نشانههای پایدار گوارشی است و در بیشتر موارد زخم، التهاب یا رفلاکس را نشان میدهد. پزشکی که آن را مینویسد دارد کار درست را انجام میدهد: بهجای درمان آزمایشی طولانی، علت را میبیند.
هلیکوباکتر پیلوری را همینجا میشود سنجید
این باکتری مهمترین عامل خطر قابلدرمان سرطان معده است و نمونهی گرفتهشده در آندوسکوپی میتواند حضورش را نشان دهد. اگر مثبت باشد، یک دوره آنتیبیوتیک آن را ریشهکن میکند — یکی از معدود جاهایی در سرطانشناسی که میشود یک عامل خطر را حذف کرد، نه فقط کم.
پس از آزمون
تا وقتی حس گلویتان برنگشته چیزی نخورید و ننوشید، چون خطر پریدن غذا به راه تنفسی هست. نفخ و گلودرد خفیف طبیعی است. اما درد شدید سینه یا شکم، استفراغ خونی، مدفوع سیاه یا تب پس از آزمون طبیعی نیست و باید فوری مراجعه کنید.
نامهای دیگر
Upper Endoscopy
Gastroscopy
EGD
گاستروسکوپی
آندوسکوپی فوقانی
چه چیزی را نشان میدهد
دیوارهی داخلی مری، معده و ابتدای رودهی کوچک را نشان میدهد: زخم، التهاب، تنگی، واریس و توده. مثل کولونوسکوپی، فقط نگاه نمیکند — از هر ناحیهی مشکوک نمونه میگیرد و همان نمونه است که تشخیص را قطعی میکند. آزمون هلیکوباکتر پیلوری هم میتواند روی همان نمونه انجام شود.
گلو با اسپری بیحس میشود و معمولاً آرامبخش سبک وریدی داده میشود. قطعهی محافظ دهانی گذاشته میشود و دوربین نازک از دهان وارد مری و معده میشود. هوا وارد معده میشود تا دیواره باز و قابل دیدن باشد — همین باعث نفخ پس از آزمون است.
آمادگی پیش از انجام
معمولاً از نیمهشب پیش از آزمون ناشتا
داروهای رقیقکنندهی خون و دیابت را از قبل هماهنگ کنید
اگر آرامبخش میگیرید، همراه داشته باشید
دندان مصنوعی متحرک را پیش از آزمون دربیاورید
مدت انجام
۵ تا ۱۵ دقیقه؛ با ریکاوری، یک تا دو ساعت در مرکز.
خطرات و عوارض
گلودرد خفیف و نفخ، معمولاً یک روز
خونریزی پس از نمونهبرداری — معمولاً جزئی
سوراخشدگی مری یا معده — بسیار کمشمار
عوارض آرامبخش
نتیجه چه زمانی آماده میشود
یافتههای چشمی همان روز. جواب پاتولوژی نمونهها معمولاً ۳ تا ۷ روز کاری.
دقت و محدودیتها
برای بررسی مری و معده دقیقترین روش موجود است، چون هم میبیند و هم نمونه میگیرد. محدودیتش این است که فقط سطح داخلی را میبیند؛ برای سنجش عمق نفوذ تومور در دیواره، سونوگرافی داخلی (آندوسونوگرافی) یا سیتی لازم میشود. ضایعهی بسیار کوچک یا نوع منتشر که دیواره را بی برجستگی درگیر میکند، ممکن است در نگاه اول دیده نشود.